Δεν χρειάζεσαι τέλειο σχέδιο

Πολλοί πιστεύουν ότι για να ξεκινήσεις κάτι δικό σου χρειάζεσαι πρώτα ένα πλήρες σχέδιο: έρευνα αγοράς, προβλέψεις εσόδων, όνομα, logo, site. Και επειδή αυτό το σχέδιο δεν τελειώνει ποτέ, δεν ξεκινούν ποτέ.

Η Saras Sarasvathy περιέγραψε έναν τρόπο επιχειρηματικής σκέψης που ονόμασε effectuation: να ξεκινάς από τα μέσα που διαθέτεις και να διαμορφώνεις πιθανές κατευθύνσεις μαζί με ανθρώπους που δεσμεύονται να συμμετάσχουν. Το άρθρο του 2001 αναπτύσσει ένα θεωρητικό πλαίσιο με παραδείγματα και ελέγξιμες προτάσεις. Δεν αποδεικνύει ότι όλοι οι επιτυχημένοι επιχειρηματίες ακολουθούν την ίδια συνταγή (Sarasvathy, 2001).

Μια μετα-ανάλυση με δεδομένα για 9.897 νέες επιχειρήσεις συνέδεσε θετικά τρεις αρχές αυτού του πλαισίου με την επίδοση. Η σύνδεση δεν αποδεικνύει ότι η εφαρμογή τους προκαλεί επιτυχία σε κάθε νέο επαγγελματία (Read, Song και Smit, 2009). Μας δίνει όμως έναν χρήσιμο τρόπο να σκεφτούμε την αρχή χωρίς να περιμένουμε να ελέγχουμε τα πάντα.

• Ξεκίνα από αυτό που έχεις. Όχι από το τι θα ήθελες να έχεις. Τη δεξιότητά σου, τις γνωριμίες σου, τον χρόνο σου.
• Ρίσκαρε μόνο όσα αντέχεις να χάσεις. Όχι «πόσα μπορώ να κερδίσω;», αλλά «πόσα αντέχω να χάσω αν δεν πάει καλά;».
• Φτιάξε συμμαχίες νωρίς. Οι πρώτοι πελάτες, συνεργάτες και υποστηρικτές διαμορφώνουν το τι θα γίνει η δουλειά σου.
• Αγκάλιασε τις εκπλήξεις. Ένα απρόσμενο αίτημα πελάτη μπορεί να σου δείξει μια καλύτερη κατεύθυνση απ' ό,τι είχες σχεδιάσει.

Δεν χρειάζεται να ξέρεις σήμερα πώς θα είναι η δουλειά σου σε πέντε χρόνια. Χρειάζεται να ξέρεις ποιο είναι το επόμενο μικρό βήμα με ό,τι έχεις τώρα. Αυτό το βιβλίο είναι φτιαγμένο έτσι: κάθε μέρα, ένα βήμα.

Χώρισε όσα περιμένεις να ετοιμάσεις σε δύο στήλες. Στην πρώτη βάλε ό,τι χρειάζεται για υπεύθυνη εργασία: επάρκεια, άδεια όπου απαιτείται, ασφάλεια, βασικούς όρους και τα νόμιμα πρακτικά. Στη δεύτερη βάλε ό,τι θα ήταν ωραίο να υπάρχει, αλλά δεν χρειάζεται ακόμη: τέλειο λογότυπο, σύνθετο site, όλες τις υπηρεσίες σε δέκα πακέτα.

Η Ρένα δεν νοικιάζει γραφείο. Ετοιμάζει ένα μικρό δείγμα αναδιάταξης φωτογραφιών από υλικό που δικαιούται να χρησιμοποιήσει και τρεις ερωτήσεις για τους ιδιοκτήτες. Ελέγχει επίσης τι πρέπει να κάνει πριν αναλάβει αμειβόμενο έργο. Έτσι η μικρή αρχή δεν γίνεται πρόχειρη αρχή.

Αν η υπηρεσία σου απαιτεί σημαντική επένδυση ή επαγγελματική άδεια, το σχέδιο δεν μπορεί να περιμένει ολόκληρο. Μπορεί όμως να αρχίσει από μία πραγματική ερώτηση: «Τι χρειάζεται να γνωρίζω πριν δεσμευτώ;» Αύριο θα καταγράψεις τα μέσα σου για να ξεχωρίσεις την υπαρκτή βάση από την επιθυμητή εικόνα.